Obama de eerste Internetpresident? Nee!

Zondag 26 september 1960. De onbekende senator John F. Kennedy staat op het dak van zijn hotel in Chicago zijn gezicht te bruinen terwijl hij met zijn speechschrijver de onderwerpen van het eerste televisiedebat in de VS doorneemt. Des te donkerder zijn tan; des te witter zullen zijn tanden afsteken tegen zijn huid. Kennedy’s opponent Nixon zal die morgen ook hebben lopen sparren met zijn speechwriter, maar hij heeft zich minder gefocust op de tint van zijn huid; dit had de beste man wellicht beter wel kunnen doen. Tijdens het televisiedebat zweette de ziekelijke Nixon peentjes, terwijl Kennedy met zijn voorkomen de harten van menig Amerikaan stal.

Tot die tijd was televisie een medium voor plat vermaak, maar vanaf deze zondag was het ook een medium voor de politieke strijd. Het debat in 1960 werd tegelijkertijd op radio en televisie uitgezonden. Het verhaal gaat dat de luisteraars Nixon als winnaar aanwezen, dit terwijl de televisiekijkers smolten voor de charismatische Kennedy. Een televisiepresident was geboren.

Donderdag 4 november 2008. De dag waarop Barack Obama gekozen wordt als leider van de ‘vrije’ wereld. Anderhalf jaar eerder was Obama nog de relatief onbekende senator uit Chicago die uiteindelijk de grand dame van de Amerikaanse politiek Hillary Clinton wist te verslaan tijdens de primaries, maar nu is hij de meest invloedrijke man op aarde.

De strijd tegen de republikeinse presidentskandidaat John McCain voltrok zich volgens velen op het internet. Obama werd na de verkiezingen in 2008 de eerste internetpresident of de eerste socialmedia-president genoemd. In  vergelijking met zijn opponent McCain is dit zeker waar. Obama gaf in 2008 rond de 16 miljoen dollar uit aan zijn digitale campagne, dit tegenover John McCain die slechts 3,6 miljoen dollar uitgaf aan het  winnen van online zieltjes. Obama had 500.000 Myspace vrinden en 52 miljoen views op zijn YouTube kanaal tegenover McCain en zijn 82.000 kameraden en 9 miljoen views.

De 2008 campagne van Obama heeft inderdaad een hoop te danken aan het wereldwijde web, maar de echte strijd voltrok zich nog altijd op de televisie. Obama gaf volgens cijfers van The New York Times rond de 310 miljoen dollar uit aan uitzendtijd van commercials (waarvan 70 miljoen tijdens de primaries), tegenover 136 miljoen dollar van McCaine (waarvan 10 miljoen voor de primaries).

Obama’s campagneteam heeft in 2008 het internet geweldig ingezet om fondsen te werven (de democraat moest het in tegenstelling tot McCain vooral hebben van kleine giften in plaats van grote bedrijven) en om vrijwilligers te rekruteren. Deze fondsen werden vervolgens gebruikt om op nationale televisie tijdens bijvoorbeeld de Olympische Spelen en op lokale zenders in swing states reclametijd in te kopen. De vrijwilligers werden ingezet voor canvassing, een proces waarbij vrijwilligers van deur tot deur gingen om kiezers te winnen voor Obama.

Je zou kunnen zeggen dat het voorwerk online werd gedaan, maar dat het echte campagnevoeren nog via de reguliere kanalen werd gedaan. Vooraanstaand mediawetenschapper Toby Miller trekt daarom de term internetpresident in twijfel en kroont Barack Obama tot de eerste multimediapresident.

Een sterk voorbeeld van Obama’s multimediapresidentschap is een interactieve online video die daags voor de verkiezingen gelanceerd werd. De bedoeling is dat bekenden deze video naar elkaar doorsturen. In het filmpje krijgt de ontvanger, doordat zijn of haar naam door de verzender is ingevuld, de schuld van het feit dat Obama niet gewonnen heeft door één stem verschil. In het filmpje is echter een uitzending van het reguliere tv journaal te zien, waarin beelden van krantenkoppen én Facebookpagina’s voorbijkomen; één grote on- en offline mediaorgie is niet denkbaar.

Juist de kracht van de combinatie maakte de campagne van Barack Obama zo sterk. Het team achter Obama begreep waar op dat moment de krachten lagen van de online wereld en benutte deze ten zeerste. Het wachten is nu op de eerste échte internetpresident.

Volgende week is het één jaar geleden dat Obama herkozen werd. BKB organiseert met de Atlantische Commissie op 5 november in de Melkweg ‘One year after Obama’s reelection’, met  Roger Simon (Chief Political Columnist Politico) en Eelco Bosch van Rosenthal (verslaggever Nieuwsuur en voormalig correspondent VS).

Meer informatie over deze avond vind je hier