Quo vadis, CDA?

Dit weekeinde congresseert het CDA over het verkiezingsprogramma. Kan het CDA nog gered worden?

CDA-congressen zijn doorgaans geen saaie congressen. Ook het zogenoemde verkiezingscongres van dit weekeinde belooft een spannende te worden, omdat de leden zich kunnen uitspreken over het concept-verkiezingsprogramma en de kandidatenlijst.Op vrijdag is er al gestemd over het behoud van de basisbeurs voor de bachelor en de master (dankzij de progressieve jonge honden van D66, pardon, G500, die mee mochten stemmen) en tegen het onwenselijk verklaren van abortus en euthanasie, een wens van het CDJA, de jongerenbeweging van het CDA. Door de weigering iets van abortus en euthanasie te vinden, kan de SGP die derde zetel alvast klaarzetten, zoals ik eerder al schreef.

Vandaag wordt er ook besloten wat het CDA wil gaan doen met Ontwikkelingshulp. Moet het CDA star vast houden aan het percentage van 0,7 procent van het bbp, of kan er in crisistijd wel wat vanaf? Het blijft toch een beetje rommelen in de marge, deze standpuntbepaling. Na 12 september moet het land worden geregeerd en dat wordt geen makkelijke opgave, zeker niet als er moet worden samengewerkt met partijen die Defensie min of meer willen afschaffen (PvdA, SP) en verder niet zo’n trek hebben in veel noodzakelijke bezuinigingen.

Als het CDA wil gaan regeren na 12 september, is allereerst de verkiezingsuitslag op 12 september zelf belangrijk. Wat gaan de christendemocraten doen met het zuiden van het land? Hoe gaan ze van 11 tot hooguit 15 zetels in de peilingen weer terug naar de 21 zetels die de christendemocraten nu in de Kamer hebben? Hoe gaat het CDA de PVV- en VVD-stemmers én thuisblijvers overhalen weer terug te keren op het oude nest? Het CDA verkeert in een identiteitscrisis. Een understatement. Wil het een beetje naar links overhellen of wil het stemmen van rechts afsnoepen? De term “het radicale midden” heeft het CDA alweer opgegeven, al blijft het volhouden dat het een centrumpartij is. Een partij dus, die zowel met de PvdA kan regeren als met de VVD. Daar ben je dan mooi klaar mee als rechtse kiezer.

CDA-leider Sybrand Buma beseft heel goed dat hij de kiezer in het zuiden moet terughalen. Vanochtend zei hij in de Volkskrant: “In het zuiden willen mensen identiteit: hun gebied en afkomst. De grote opgave wordt aan te sluiten bij het hechte gevoel dat daar is. Maar we hebben een kans en we hebben een verhaal. De menselijke maat, dat is een gevoel dat weer terug moet.” Tegelijkertijd opende hij de aanval op de SP. Het verwijt van Buma: de socialisten draaien aan de voordeur de boel de nek om vervolgens aan de achterdeur een kop soep uit te delen. Maar Buma wil de SP niet uitsluiten. Dat in tegenstelling tot de PVV, waar na 12 september dus niet mee wordt samengewerkt, als het aan het CDA ligt.

Buma pikt het kennelijk niet dat VVD en SP afspraken hebben gemaakt vooral elkaar aan te vallen. Terecht. Het CDA wil óók het onverantwoordelijke gedrag van de socialisten blootleggen. En de VVD is net zo goed een mikpunt van het CDA geworden, zoals we eerder al hebben gezien met de aanvallen van Buma op Mark Ruttes EU-beleid.

Ik maak me zorgen. Ik vraag me af wat de toekomst is van het CDA in de Nederlandse politiek. Verdwijnen zal de partij niet, maar een plekje als zesde of zevende partij van het land is voorlopig het hoogst haalbare. En dat vind ik als rechtse kiezer, die dan weer VVD, dan weer CDA en zelfs af en toe PVV stemt, heel erg treurig.